คำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาด้วยตัวเอง ทีละขั้น พร้อมค่าลดหย่อนยอดนิยม

หลายคนรอให้ระบบยื่นภาษีคำนวณให้ตอนต้นปี แต่ถ้ารู้วิธีคิดเองตั้งแต่ตอนนี้ จะ วางแผนลดหย่อนได้ทันก่อนสิ้นปี และรู้ล่วงหน้าว่าจะต้องจ่ายเพิ่มหรือได้เงินคืน

สูตรใหญ่ของภาษีเงินได้

เงินได้สุทธิ = เงินได้ทั้งปี − ค่าใช้จ่าย − ค่าลดหย่อน − เงินบริจาค
ภาษี = เงินได้สุทธิ × อัตราภาษีขั้นบันได

ขั้นที่ 1: เงินได้ทั้งปี

มนุษย์เงินเดือนใช้ เงินเดือนรวม 12 เดือน + โบนัส (เงินได้ประเภท 40(1)) ส่วนฟรีแลนซ์รับจ้างทั่วไปเป็นเงินได้ 40(2)

ขั้นที่ 2: หักค่าใช้จ่าย

เงินได้ 40(1) และ 40(2) หักค่าใช้จ่ายได้ 50% แต่รวมกันไม่เกิน 100,000 บาท

ขั้นที่ 3: หักค่าลดหย่อน

รายการที่คนใช้บ่อย:

ค่าลดหย่อน	สิทธิ์
ส่วนตัว	60,000 บาท
คู่สมรสไม่มีเงินได้	60,000 บาท
บุตร	คนละ 30,000 บาท (คนที่ 2 ขึ้นไปที่เกิดตั้งแต่ปี 2561 คนละ 60,000)
บิดามารดา อายุ 60+ รายได้ไม่เกิน 30,000	คนละ 30,000 บาท (สูงสุด 4 คน)
เงินสมทบประกันสังคม	ตามที่จ่ายจริง
เบี้ยประกันชีวิต	ไม่เกิน 100,000 บาท
เบี้ยประกันสุขภาพตนเอง	ไม่เกิน 25,000 บาท (รวมกับประกันชีวิตไม่เกิน 100,000)
เบี้ยประกันสุขภาพบิดามารดา	ไม่เกิน 15,000 บาท
ดอกเบี้ยเงินกู้ซื้อที่อยู่อาศัย	ไม่เกิน 100,000 บาท
SSF	30% ของเงินได้ ไม่เกิน 200,000 บาท
RMF	30% ของเงินได้ ไม่เกิน 500,000 บาท
กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ (PVD)	15% ของค่าจ้าง ไม่เกิน 500,000 บาท

ระวัง: SSF + RMF + PVD (และกลุ่มเพื่อการเกษียณอื่น) รวมกันต้องไม่เกิน 500,000 บาท และค่าลดหย่อนบางรายการ เช่น มาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจ เปลี่ยนทุกปี ก่อนยื่นจริงตรวจเงื่อนไขของปีนั้นจากเว็บกรมสรรพากรอีกครั้ง

ขั้นที่ 4: อัตราภาษีขั้นบันได

เงินได้สุทธิ	อัตรา
0 – 150,000	ยกเว้น
150,001 – 300,000	5%
300,001 – 500,000	10%
500,001 – 750,000	15%
750,001 – 1,000,000	20%
1,000,001 – 2,000,000	25%
2,000,001 – 5,000,000	30%
5,000,001 ขึ้นไป	35%

ขั้นบันไดหมายความว่า เงินแต่ละช่วงเสียภาษีตามอัตราของช่วงนั้น ไม่ใช่ทั้งก้อนโดนอัตราสูงสุด

ตัวอย่างที่ 1: เงินเดือน 30,000 บาท ไม่มีลดหย่อนอื่น

• เงินได้ทั้งปี 30,000 × 12 = 360,000
• หักค่าใช้จ่าย 50% แต่ไม่เกิน 100,000 → เหลือ 260,000
• หักลดหย่อนส่วนตัว 60,000 และประกันสังคม 10,500 (875 × 12) → เงินได้สุทธิ 189,500
• ภาษี = (189,500 − 150,000) × 5% = 1,975 บาท

ตัวอย่างที่ 2: เงินเดือน 50,000 บาท + โบนัส 100,000 บาท

• เงินได้ทั้งปี 600,000 + 100,000 = 700,000
• หักค่าใช้จ่าย 100,000 → 600,000
• หักลดหย่อน: ส่วนตัว 60,000 + ประกันสังคม 10,500 + ประกันชีวิต 30,000 + SSF 50,000 = 150,500 → เงินได้สุทธิ 449,500
• ภาษี:
  • 150,001–300,000: 150,000 × 5% = 7,500
  • 300,001–449,500: 149,500 × 10% = 14,950
  • รวม 22,450 บาท

ถ้าคนในตัวอย่างที่ 2 ซื้อ SSF เพิ่มอีก 50,000 บาท เงินได้สุทธิจะลดเหลือ 399,500 และภาษีจะลดลง 5,000 บาท (50,000 × 10%) นี่คือเหตุผลที่ควร รู้ว่าตัวเองอยู่ขั้นภาษีไหน ก่อนตัดสินใจซื้อกองทุนลดหย่อน

ให้ Excel คิดให้

ไฟล์ คำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ทำตามขั้นตอนข้างบนทั้งหมด:

• กรอกรายได้และสิ่งที่จ่ายจริง ไฟล์ตัดตามเพดานให้เอง
• แสดงภาษีแยกทีละขั้นพร้อมกราฟ และบอก "ฐานภาษีสูงสุดที่โดน"
• ใส่ภาษีที่ถูกหักไว้แล้ว (จาก 50 ทวิ) เพื่อดูว่าต้องจ่ายเพิ่มหรือได้คืน

เรื่องที่เกี่ยวข้อง: วิธีคำนวณประกันสังคม 2569